Laden...
Laden...
Regels voor rijks- en gemeentelijke monumenten, inclusief beschermde stadsgezichten
Vind direct een adviseur die ervaring heeft met monument in Rotterdam.
Vergelijk specialistenGratis en vrijblijvend
Een omgevingsvergunning is nodig voor slopen, verstoren, wijzigen of herstellen van een gemeentelijk of rijksmonument, tenzij het normaal onderhoud betreft zonder wijziging van detaillering, profilering, vormgeving, materiaalsoort of kleur. Dit geldt ook voor gebruik dat het monument ontsiert of ...
Laatste update: 26-1-2026
Wanneer heeft u een monumentenvergunning nodig in Rotterdam? De Erfgoedverordening Rotterdam 2020 regelt de bescherming van gemeentelijke monumenten. Voor rijksmonumenten gelden nationale regels uit de Erfgoedwet. De gemeente Rotterdam wijst monumenten aan op basis van waarderingscriteria en adviseert bij omgevingsvergunningaanvragen via bureau Monumenten en Cultuurhistorie. Daarnaast hanteert Rotterdam negen rijksbeschermde stadsgezichten en twee wederopbouwgebieden van nationaal belang, beschermd via bestemmingsplannen (Bron: Erfgoedagenda Rotterdam 2023).
In bepaalde gevallen is geen vergunning nodig:
Rotterdam heeft momenteel 660 beschermde rijksmonumenten en 614 gemeentelijke monumenten. Rijksmonumenten worden aangewezen door de minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap op basis van nationale aanwijzingsprogramma's, zoals de Wederopbouwperiode 1959-1965. Gemeentelijke monumenten worden aangewezen door het College van B&W via de Erfgoedverordening Rotterdam 2020, op basis van vastgestelde waarderingscriteria en thematische onderzoeksprogramma's vanaf 2023. Voor beide geldt een vergunningplicht voor wijzigingen. De Van Nellefabriek is een UNESCO Werelderfgoed met vergelijkbare regels als rijksmonumenten (Bron: Erfgoedagenda Rotterdam 2023).
Een omgevingsvergunning voor monumentenactiviteiten dient u in via Omgevingsloket.nl. Het College van B&W vraagt advies aan de commissie voor Welstand en Monumenten, met deskundigen op monumentenzorg. Voor rijksmonumenten wordt indien nodig ook de Rijksdienst voor het Cultureel Erfgoed betrokken. Bureau Monumenten en Cultuurhistorie begeleidt restauratie- en transformatieplannen. Voordat een religieus monument wordt aangewezen, vindt overleg met de eigenaar plaats (Bron: Erfgoedverordening Rotterdam 2020; Erfgoedagenda Rotterdam 2023).
Bij aanvragen voor monumenten adviseert de commissie voor Welstand en Monumenten, met minimaal drie leden inclusief architectuur- en restauratie-experts. De Welstandsnota Rotterdam 2025 – Kwaliteit voor de toekomst geldt, met voorrang op oudere paragrafen. Voor energieopwekkende panelen op monumenten en in beschermde stadsgezichten gelden sneltoetscriteria, zoals uniforme plaatsing, afstand tot dakranden minimaal gelijk aan paneelhoogte en voorkeur voor achterdakvlakken (Bron: Welstandsnota Rotterdam 2025; Wijziging Welstandsnota 2024).
Eigenaren van gemeentelijke monumenten kunnen subsidie krijgen voor restauratie, onderhoud, duurzaamheids- of bouwhistorisch onderzoek, maximaal €20.000, mits geen schade aan monumentale waarden en met passende materialen. Het Rotterdams Restauratiefonds biedt hypothecaire leningen tegen lage rente voor restauratie. Voor rijksmonumenten gelden rijksregelingen. Isolatiemaatregelen zoals gevel-, dak- en vloerisolatie zijn subsidiabel (Bron: Subsidieregeling Gemeentelijke Monumenten Rotterdam 2025; Subsidieregeling financieringsarrangement Rotterdams Restauratiefonds 2025).
Het is verboden een gemeentelijk monument te beschadigen, te vernielen of onderhoud te onthouden dat noodzakelijk is voor instandhouding. Dit volgt uit de Erfgoedverordening Rotterdam 2020, die de instandhoudingsplicht uit de Erfgoedwet overneemt. Bureau Monumenten en Cultuurhistorie houdt toezicht en handhaaft indien nodig (Bron: Erfgoedagenda Rotterdam 2023).
Rotterdam heeft negen rijksbeschermde stadsgezichten en twee wederopbouwgebieden van nationaal belang, zoals Ommoord en Oostelijke binnenstad. Bescherming verloopt via bestemmingsplannen met dubbelbestemming 'waarde cultuurhistorie' en 'behoud, tenzij'-principe. Aanvullende welstandscriteria gelden voor ingrepen. Heijplaat is recent aangewezen (Bron: Erfgoedagenda Rotterdam 2023).
Plananalyse en redengevende omschrijving bij adviesaanvraag commissie(verplicht)
Documenten: Bouwkundige tekeningen, Onderzoek naar monumentale waarden
Geen schade aan monumentale waarden bij restauratie of onderhoud(verplicht)
Documenten: Bouwhistorisch of duurzaamheidsonderzoek indien relevant
Volg deze stappen voor uw monument aanvraag:
Dien aanvraag in met plannen en onderbouwing.
Ontvangstbevestiging directBinnen 8 weken advies, met monumentenexperts.
8 wekenBesluit op basis van advies en toetsing.
Totaal 8-26 wekenLaat de aanvraag voor uw monument in Rotterdam over aan een specialist.
Leges voor beoordeling monumentenactiviteit (veranderen van monument)
Geldt voor rijks- en gemeentelijke monumenten. Bijkomende bouwactiviteit apart belast (Bron: Legesverordening Omgevingswet 2026)
nihil
Beoordeling monumentenactiviteit (veranderen monument)
Op aanvraag
Voor dit gebied gelden aanvullende regels: monumentenstatus beschermd stadsgezicht. Neem contact op met de gemeente voor specifieke eisen.
Alles wat u moet weten over monument in Rotterdam
Vergelijk gratis de beste specialisten in uw regio.