Laden...
Laden...
Regels voor rijks- en gemeentelijke monumenten, beschermde stadsgezichten en erfgoed
Vind direct een adviseur die ervaring heeft met monument in Amsterdam.
Vergelijk specialistenGratis en vrijblijvend
Dien een omgevingsvergunningaanvraag in bij het college via Omgevingsloket.nl. Het college vraagt advies aan de Commissie Omgevingskwaliteit. Vergunning alleen als monumentenzorg zich niet verzet (Erfgoedverordening Amsterdam, art. 10). Tarief €262 voor activiteiten bij monumenten (Legesverordeni...
Laatste update: 25-1-2026
Voor het wijzigen, slopen of herstellen van een monument in Amsterdam is vaak een monumentenvergunning nodig in de vorm van een omgevingsvergunning. Amsterdam hanteert de Erfgoedverordening met strenge regels voor rijksmonumenten, gemeentelijke monumenten en beschermde stadsgezichten zoals Plan Van Gool (2024) en Admiralenbuurt (2022). Volgens de BBL en Omgevingswet gelden nationale minimumeisen, maar Amsterdam stelt aanvullende voorwaarden via de commissie en instandhoudingsplicht. Vergelijk vergunningsdiensten in Amsterdam op VastgoedVergunningVergelijken.nl (gebaseerd op 15 bronnen).
In bepaalde gevallen is geen vergunning nodig:
Rijksmonumenten vallen onder de Erfgoedwet en vereisen een omgevingsvergunning voor wijzigingen. Gemeentelijke monumenten worden aangewezen via de Erfgoedverordening Amsterdam en geregistreerd op de monumentenlijst. Het college wijst zaken aan als gemeentelijk monument na advies van de Commissie Omgevingskwaliteit, tenzij rijks- of provinciaal monument (Erfgoedverordening Amsterdam). Voorbeschermde monumenten hebben voorlopige bescherming. Activiteiten bij beide typen kosten €262 leges (Legesverordening Amsterdam 2026, 3.4.8.1). Geen leges als gecombineerd met bouwactiviteit (3.4.8.3).
Een omgevingsvergunning is verboden zonder voor afbreken, verstoren, wijzigen of onthouden van noodzakelijk onderhoud aan een gemeentelijk monument (Erfgoedverordening art. 9). Vrijgesteld: gewoon onderhoud zonder wijziging van detaillering, profilering, vormgeving, materiaalsoort of kleur; inpandige veranderingen van onderdelen zonder monumentale waarde. Voor beschermde stadsgezichten geldt sloopverbod zonder vergunning, tenzij herbouw aannemelijk (art. 19).
Indienen bij het college. Afschrift naar Commissie Omgevingskwaliteit voor advies binnen gestelde termijn (Erfgoedverordening art. 11). Vergunning alleen als monumentenzorg zich niet verzet; voorschriften mogelijk. Intrekking bij onjuiste gegevens of non-compliance. Voor stadsgezichten analoog (art. 15).
De Commissie Omgevingskwaliteit Amsterdam adviseert over omgevingsplanactiviteiten bij rijksmonumenten, gemeentelijke monumenten en voorbescherming (Verordening Commissie Omgevingskwaliteit 2023). Deskundigen in monumentenzorg, architectuurhistorie en restauratie. Monumenten en Archeologie adviseert als kenniscentrum.
Subsidie voor onderzoek en herstel historische winkelpuien in Centrum-West en -Oost: max 80% van kosten, tot €20.000 per pui (Subsidieregeling 2023). Voor eigenaren van monumenten of beeldbepalende panden (orde 2). Valt onder Nationaal Monumentenkader. Regeling tot 2026.
Eigenaar moet monument onderhouden voor instandhouding (Erfgoedverordening art. 9 lid 2). Tegemoetkoming bij schade door weigering of voorschriften.
Raad wijst aan na voorstel college en advies commissie (art. 16). Recente: Plan Van Gool (2024-07-11), Admiralenbuurt, Betondorp, Oud Zuid (2022-12-15). Bescherming via omgevingsplan; sloop alleen met vergunning als herbouw aannemelijk. Criteria: cultuurhistorische, architectuurhistorische, stedenbouwkundige waarden (Handleiding 2015).
Activiteit niet vergunningsvrij: wijzigen, slopen, herstellen monument(verplicht)
Documenten: Omgevingsvergunningaanvraag, Beschrijving bouwhistorische waarden, Tekeningen en foto's
Advies Commissie Omgevingskwaliteit(verplicht)
Documenten: Afschrift aanvraag
Volg deze stappen voor uw monument aanvraag:
Beoordeel of activiteit vrijgesteld is (onderhoud zonder wijziging detaillering). Raadpleeg Monumenten en Archeologie bij twijfel.
1 weekVia Omgevingsloket.nl bij college. Afschrift naar commissie voor advies.
8 weken regulierCommissie adviseert; college beslist of vergunning verleend met voorschriften.
Binnen 8 wekenLaat de aanvraag voor uw monument in Amsterdam over aan een specialist.
Omgevingsvergunning voor monumentenactiviteit (gemeentelijk/rijksmonument, beschermd gezicht)
2026 tarief, art. 3.4.8.1 Legesverordening Amsterdam 2026. Geen leges bij gecombineerde bouwactiviteit (3.4.8.3)
€262
Subsidie herstel winkelpui
Subsidieregeling 2023, Centrum
Tot €20.000 (80% kosten)
Omgevingsvergunning monumentactiviteit
€262
Voor dit gebied gelden aanvullende regels: monumentenstatus beschermd stadsgezicht. Neem contact op met de gemeente voor specifieke eisen.
Alles wat u moet weten over monument in Amsterdam
Vergelijk gratis de beste specialisten in uw regio.