Laden...
Laden...
Regels voor rijks- en gemeentelijke monumenten, subsidies en leges 2026
Vind direct een adviseur die ervaring heeft met monument in De Fryske Marren.
Vergelijk specialistenGratis en vrijblijvend
Voor onderhoud, restauratie of wijziging van een monument is een omgevingsvergunning nodig voor bouwen en wijzigen van een monument (Bron: Gemeentelijk monumentenbeleid 2020). Dien aan via Omgevingsloket.nl. Leges bedragen vaak € 203,84 (2026). Raadpleeg Hûs en Hiem voor welstandstoets.
Laatste update: 25-1-2026
Niet elke activiteit aan een monument vereist een vergunning in De Fryske Marren. De Gemeentelijk monumentenbeleid De Fryske Marren maakt onderscheid tussen rijksmonumenten en gemeentelijke monumenten. Voor onderhoud en restauratie van een monument is meestal een omgevingsvergunning nodig. Bij een wijziging, zoals verbouwing, is er altijd een omgevingsvergunning vereist voor de activiteit bouwen en wijzigen van een monument (Bron: Gemeentelijk monumentenbeleid 2020). Vergelijk vergunningsdiensten in De Fryske Marren op VastgoedVergunningVergelijken.nl.
Rijksmonumenten worden beschermd door het Rijk. Gemeentelijke monumenten worden aangewezen door de gemeente De Fryske Marren op basis van cultuurhistorische waarde. De gemeente hanteert categorieën I (hoogste waarde, 19+ punten), II en III. Aanwijzing gebeurt vrijwillig via publicatie, informatiebijeenkomst, voornemen tot aanwijzen, zienswijzen en definitief besluit (Bron: Gemeentelijk monumentenbeleid 2020). Panden in voormalig Lemsterland behouden status met herwaardering.
Voor normaal onderhoud en restauratie van een monument is meestal een omgevingsvergunning nodig. Bij wijziging altijd voor bouwen en wijzigen van een monument. Zelfs vergunningsvrije werkzaamheden zoals vervangen dakkapel, dubbele beglazing of dakpannen vereisen een vergunning (Bron: Gemeentelijk monumentenbeleid 2020). Volgens de Omgevingswet geldt dit voor activiteit wijzigen van een monument.
Bouwplannen bij monumenten worden getoetst door de monumentencommissie van Hûs en Hiem. Hogere eisen gelden bij restauratie in monumentale omgeving. Duidelijkheid over authentiek en nieuw is vereist. Welstandsnota De Fryske Marren 2024 stelt algemene principes zoals samenhang met omgeving (Bron: Welstandsnota De Fryske Marren 2024).
Eigenaren hebben instandhoudingsplicht. Bij ernstig verval kan handhaving via erfgoedverordening of Bouwbesluit. Subsidie voor categorie I: 25% van restauratiekosten, max €10.000. Categorie II: max €5.000. Voor rijksmonumenten met publieksfunctie max 20% tot €5.000, molens €1.500 per jaar (Bron: Subsidieregeling Gemeentelijke Monumenten 2020; Subsidieregeling Rijksmonumenten 2019). Provinciale en fondsen opties beschikbaar.
Sloop in rijks-, provinciaal of gemeentelijk beschermd stads- of dorpsgezicht vereist omgevingsvergunning met leges €407,74 (2026). Regels gelden zolang geen functie-aanduiding in omgevingsplan (Bron: Verordening leges 2026).
Omgevingsvergunning voor bouwen en wijzigen van monument(verplicht)
Documenten: Restauratieplan met begroting, Omgevingsvergunning voor activiteit bouwen
Advies Hûs en Hiem welstandscommissie(verplicht)
Documenten: Bouwplannen met detaillering
Bewijs eigenaar en vrijwillige instemming bij aanwijzing(verplicht)
Documenten: Kadasteruittreksel
Volg deze stappen voor uw monument aanvraag:
Bevestig of pand rijks- of gemeentelijk monument is via register.
1 weekVia Omgevingsloket.nl met restauratieplan en tekeningen.
8 wekenNa vergunning, met facturen en gereedmelding.
8 wekenLaat de aanvraag voor uw monument in De Fryske Marren over aan een specialist.
Slopen, verstoren, verplaatsen of wijzigen van monument
2026 (Bron: Verordening leges 2026)
€ 203,84
Herstellen of gebruiken monument op ontsierende wijze
2026
€ 203,84
Sloop in beschermd stadsgezicht
2026
€ 407,74
Subsidie categorie I restauratie
2020
Max €10.000 (25%)
Slopen, wijzigen of verstoren monument
€203.84
Sloop beschermd stadsgezicht
€407.74
Voor dit gebied gelden aanvullende regels: monumentenstatus beschermd stadsgezicht. Neem contact op met de gemeente voor specifieke eisen.
Alles wat u moet weten over monument in De Fryske Marren
Vergelijk gratis de beste specialisten in uw regio.